Het interieur van Kasteel Duivenvoorde is na de restauratie in de jaren zestig nauwelijks meer onder handen genomen. Zowel het nagelvaste interieur als de collectie die het kasteel huisvest zijn goed onderhouden maar kunnen een onderhoudsbeurt gebruiken. Om inzicht te krijgen in de onderhoudsbehoefte van het kasteel is er door een projectgroep van specialisten (architectenbureau de Boer, RACM, ICN, TU Eindhoven en Conserf, in samenwerking met Stichting Duivenvoorde en Museum Ons' Lieve Heer op Solder) een stappenplan opgesteld. 

Het kasteel kan men onderverdelen in: het gebouw, de collectie en de bezoekers c.q. gebruikers. Het huidige gebruik van het kasteel is daarbij te verdelen in: bewoning en kantoor in de Zuidvleugel, het museum en de verhuur van zalen. Vanwege de hoge ensemblewaarde van het kasteel en haar collectie hebben er in het interieur geen grote veranderingen plaatsgevonden omwille van het grote aantal bezoekers. De grote kracht van Duivenvoorde is de authenticiteit; het gebouw is één grote stijlkamer.
Om een goede methode van onderhoud te kiezen is een projectplan opgezet dat bestaat uit een inventarisatie van historische elementen, een waardebepaling hiervan, inzicht in hoe het gebouw zich klimatologisch gedraagt, een prioriteitenlijst voor de werkzaamheden, duidelijkheid in de verschillen van aanpak en een overzicht van de kosten van het onderhoud c.q. restauratie. Belangrijk hierbij is, dat elke keuze in het project goed gedocumenteerd gaat worden. De projectgroep stuurt het projectplan.

Conserf heeft de historische elementen en de bouwkundige gebreken van de historische binnenruimtes geïnventariseerd. Hierbij werd alleen gekeken naar de aard van het interieur en de nagelvaste onderdelen, de eerste 10 cm afwerking van wanden, vloeren en plafonds. Elke kamer werd afzonderlijk geïnventariseerd waarbij elke ruimte werd ingedeeld in de categorieën: wandopeningen, wandafwerking, plafondafwerking, vloerafwerking en overige elementen. Per categorie zijn de gebreken geïnventariseerd en gefotografeerd, de onderhoudsstaat werd gekwalificeerd in slecht, matig, redelijk en goed. De bevindingen zijn gedocumenteerd in een rapport waarin ook een prioriteitenplan is gepresenteerd.
Het belangrijkste resultaat is dat er standaard onderhoudswerk in vrijwel elk vertrek nodig is. Hieronder valt het binnenschilderwerk van de kozijnen, deuren, ramen en vouwblinden en het herstellen van het pleisterwerk. Daarnaast zijn er specifiek per kamer gebreken geconstateerd, zoals de aanwezigheid van houtaantasters, beschadigingen van wandbespanningen/-betimmeringen door hoge luchtvochtigheid en slechte conditie van goudleerbehang.

Na het afronden van de inventarisatie is Conserf gevraagd om een meerjarenonderhoudsplan te maken en een begroting van de uit te voeren werkzaamheden. Hiervoor worden eerst alle gebreken gekwantificeerd en alle vertrekken nauwkeurig opgemeten. Tevens zijn stappen ondernomen om het klimaat van het kasteel in kaart te brengen. De TU Eindhoven is gevraagd diverse vertrekken te monitoren om een plan voor klimaatbeheersing op te stellen. Het ICN maakt een waardestelling van de collectie. Het interieur van Kasteel Duivenvoorde is in beweging en zal de komende jaren geregeld onder de aandacht worden gebracht.

Jörg Franken
Conserf – Monumenten Adviesbureau


« terug